«Τη γλώσσα μου έδωσαν ελληνική» - Ένα αμερικανικό σχολείο μιλά ελληνικά

Χαμογέλασε κοιτάζοντας τα στρογγυλά γράμματα και τον κίτρινο μαρκαδόρο. «Κυρία Χαρά», έγραφε πάνω από το σχέδιο ενός παιδιού για τη δασκάλα της δεύτερης τάξης, Χαρίκλεια Μαμωνά. Οι μικρότεροι μαθητές την αποκαλούν Ms. Joy ή στα ελληνικά Κυρία Χαρά.

Βλέποντας αυτά τα λαμπερά μάτια, η Μαμωνά σχεδόν ξέχασε ότι βρίσκεται 5.000 μίλια μακριά από το σπίτι της. Μόλις ξεκίνησε το πρώτο της έτος σε αυτούς τους διαδρόμους, μετά από 35 χρόνια καριέρας στην Ελλάδα. «Όταν πηγαίνω στην τάξη μου και με αγκαλιάζουν, σχεδιάζουν μια ζωγραφιά και μου λένε «Κυρία Χαρά, Καλημέρα!»... είμαι ικανοποιημένη με αυτό», λέει, χαμογελαστή.

Όπως διαβάζουμε στο delawareonline, το Odyssey Charter School μόλις άνοιξε το πρώτο σχολείο εμβάθυνσης στην ελληνική γλώσσα στη χώρα. Το νέο κέντρο έχει ήδη υποδεχτεί σχεδόν 300 παιδιά από το νηπιαγωγείο, την πρώτη και τη δευτέρα δημοτικού, στο ανακαινισμένο Κτίριο 27, με στόχο να συνεχίσει αυτή τη δυναμική και στην πέμπτη τάξη το επόμενο έτος.

Το ίδρυμα του Ντέλαγουερ έχει προσλάβει εννέα νέους καθηγητές από την Ελλάδα μόνο φέτος, έναντι επτά πέρυσι. Το ταξίδι τους υποστηρίζεται μέσω της υποτροφίας Φιλότιμο, χρησιμοποιώντας μια λέξη που δεν μεταφράζεται εύκολα, αν και η ουσία της μπορεί να είναι η πρόσκληση να βοηθήσουμε τους άλλους.

Οι Έλληνες εκπαιδευτικοί βρίσκονται εκεί για να μάθουν οι ίδιοι. Οι περισσότεροι ήρθαν στο Ντέλαγουερ μέσω ενός προγράμματος ανταλλαγής, με σκοπό να αποκτήσουν γνώσεις από ένα πολύ διαφορετικό σχολικό σύστημα και να φέρουν κάτι πίσω στην πατρίδα.

«Εμείς έχουμε την αμερικανική κουλτούρα για να τη συγκρίνουμε με τη δική μας. Και στους μαθητές μας προσφέρουμε το δώρο της ελληνικής κουλτούρας για να τους βοηθήσουμε να αναπτύξουν τις δικές τους πολιτισμικές ικανότητες», επισημαίνει η δασκάλα, Μαντώ Ακριτίδη.

Γιατί εμβάθυνση στην ελληνική γλώσσα;

Το Odyssey Charter School υποδέχτηκε το κτίριο του Immersion School K-5 στον χώρο του με τελετή στις 18 Σεπτεμβρίου 2025. Οι υπεύθυνοι δήλωσαν ότι το πρόγραμμα, το οποίο αναμένεται να αναπτυχθεί ραγδαία, είναι το μοναδικό του είδους του εκτός Ελλάδας. Όμως, αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο για το Odyssey.

Το πρόγραμμα εμβάθυνσης στην ελληνική γλώσσα ξεκίνησε γύρω στο 2017, με λίγο περισσότερους από 40 μαθητές νηπιαγωγείου. Στη συνέχεια, το πρόγραμμα αναπτύχθηκε. Φέτος, επεκτείνεται μέχρι την όγδοη τάξη, με προσθήκη τμημάτων στις μικρότερες τάξεις.

Με το τέλος της πανδημίας, άρχισαν να κυκλοφορούν φήμες για ένα σχολικό κτίριο αφιερωμένο ειδικά σε αυτό το πρόγραμμα. Και το campus της περιοχής Wilmington είχε τουλάχιστον ένα ακόμη κτίριο που δεν είχε ακόμη μετατραπεί για σχολική χρήση: το Νο 27. Έτσι, στις 18 Σεπτεμβρίου, οι επικεφαλής έκοψαν τελικά την κορδέλα στο Immersion School.

«Τώρα το πρόγραμμα θα λειτουργεί αυτόνομα», είπε η Ιωάννα Λεκκάκου, αντιπρόεδρος του Odyssey για την ελληνική εκπαίδευση, λίγες μέρες πριν από την εκδήλωση. «Θα έχει το δικό του πρόγραμμα με βάση τις ανάγκες της εμβάθυνσης. Θα προωθήσουμε τη γλώσσα με τον τρόπο που πρέπει ως πρόγραμμα εμβάθυνσης».

Αυτό σημαίνει περισσότερη ελληνική γλώσσα. Μια δίγλωσση σχολική νοσοκόμα, ένα δίγλωσσο γραφείο υποδοχής, ελληνικά γράμματα που εκτείνονται από ένα ευρύχωρο μπλε και λευκό φουαγιέ μέχρι τις πινακίδες των διαδρόμων που θα τοποθετηθούν, και πολλά άλλα.

Είναι η ιδανική λύση για τη δασκάλα της δεύτερης τάξης, Χαρίκλεια Μαμωνά. «Μου αρέσει να διδάσκω για τον πολιτισμό», λέει, κάνοντας ένα διάλειμμα. «Σκέφτηκα ότι ο καλύτερος τρόπος για να το κάνω αυτό ήταν σε μια ξένη χώρα και συγκεκριμένα στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου θα επηρεάσω περισσότερους μαθητές και περισσότερα παιδιά και θα τους διδάξω για τον ελληνικό πολιτισμό – ο οποίος είναι παντού».

Στο δεύτερο έτος της στις Ηνωμένες Πολιτείες, έχοντας αφήσει ένα πρόγραμμα στη Φλόριντα για το Ντελαγουέρ, η Μαμωνά διδάσκει ελληνικά σε τέσσερις «παραδοσιακές» τάξεις, καθώς και σε δύο τάξεις εμβάθυνσης.

Όλοι οι μαθητές που παρακολουθούν το πρόγραμμα εμβάθυνσης έχουν περίπου το μισό της σχολικής τους ημέρας στα ελληνικά και το άλλο μισό στα αγγλικά, σε όλα τα μαθήματα. Περίπου 540 μαθητές έχουν επιλέξει να μετάσχουν στο πρόγραμμα, από το νηπιαγωγείο έως την 8η τάξη. Το ειδικό σχολικό κτίριο φιλοξενεί προς το παρόν το νηπιαγωγείο και τις δύο πρώτες τάξεις, με στόχο να προστεθούν η τρίτη, η τέταρτη και η πέμπτη τάξη το επόμενο έτος, ώστε να ολοκληρωθεί το πρόγραμμα του δημοτικού.

Από το σχολείο στο Πανεπιστήμιο

Ωστόσο, ο τελικός στόχος είναι πολύ πιο φιλόδοξος. Ο Ηλίας Παππάς, Διευθύνων Σύμβουλος του Odyssey Charter School, μιλάει κατά τη διάρκεια της τελετής εγκαινίων του σχολείου για την εμβάθυνση στην ελληνική γλώσσα από το νηπιαγωγείο έως την πέμπτη τάξη. «Θα θέλαμε να δημιουργήσουμε διαδρομές όχι μόνο μέσω του λυκείου, αλλά και μέσω του πανεπιστημίου».

Αυτό θα μπορούσε να πάρει πολλές μορφές, όπως προγράμματα ανταλλαγών, εξάμηνα στο εξωτερικό, πανεπιστημιακές μονάδες στην ελληνική γλώσσα ή ιστορία ή ίσως ακόμη και πιστοποίηση που επιτρέπει τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

«Για κάποιον που έρχεται από την Ευρώπη, όλα είναι καινούργια», τονίζει η κ. Λεκκάκου. «Δεν έχουν αριθμό κοινωνικής ασφάλισης. Δεν έχουν τίποτα». Η υποτροφία Φιλότιμο δεν ασχολείται μόνο με την πρόσληψη προσωπικού. Σε συνεργασία με το ελληνικό υπουργείο Παιδείας, η ομάδα της συνεργάζεται με εκπαιδευτικούς για τις ανάγκες τους: όπως η μετακόμιση με την οικογένεια, η εύρεση διαμερίσματος, η πλοήγηση στην πιστοποίηση του Ντέλαγουερ και πολλά άλλα. Υπάρχει μια αναπτυσσόμενη κοινότητα που τους καλωσορίζει.

«Ξέρω από πρώτο χέρι τι σημαίνει αυτό, τι σημαίνει να αφήνεις την οικογένειά σου και τα πάντα στην Ελλάδα, στην Ευρώπη και να έρχεσαι εδώ», είπε. «Και μετά, να τους βοηθήσω να καταλάβουν πώς λειτουργεί το εκπαιδευτικό σύστημα εδώ, γιατί είναι πολύ διαφορετικό από αυτό της Ελλάδας».

Και οι δύο εκπαιδευτικοί, τόσο η κ. Μαμωνά όσο και η κ. Ακριτίδη, ανέφεραν ότι συνεχίζουν να αναζητούν τρόπους για να προσεγγίσουν περισσότερους μαθητές. «Εγώ ακόμα μαθαίνω», είπε η κ. Ακριτίδη, κοιτώντας τη συνάδελφό της.

«Θεωρώ τον εαυτό μου τον πιο έμπειρο μαθητή. Μαθαίνω διαρκώς εδώ και χρόνια και το λέω και στους μαθητές μου... Δεν πειράζει, απλά προσπαθήστε». «Αυτό είναι το νόημα της εκπαίδευσης», συνέχισε, «να αμφισβητούμε τα πράγματα και να μαθαίνουμε. Έτσι, οι μαθητές μπορούν να το θεωρήσουν ως ένα δώρο για την ενήλικη ζωή τους».